Akaryakıtta eşel mobil sistemi kalkacak mı? Uygulamaya ilişkin açıklama geldi
Ekonomi ve enerji yönetimi, akaryakıt fiyatlarındaki artışları sınırlamak amacıyla mart başında uygulamaya giren eşel mobil sistemiyle ilgili açıklama yaptı. Sistemin kaldırılmasının gündemde olmadığı ve uygulamanın devam edeceği ifade edildi.
Akaryakıt fiyatlarını doğrudan etkileyen eşel mobil sistemiyle ilgili kamuoyunda oluşan tartışmalar sürerken, ekonomi ve enerji yönetiminden konuya ilişkin açıklama geldi. Mart ayının başında uygulamaya alınan sistemin kaldırılıp kaldırılmayacağı yönündeki sorulara yanıt verilirken, mevcut uygulamanın devam edeceği belirtildi.
Eşel mobil sistemi nedir ve nasıl uygulanıyor?
Mart ayında devreye alınan eşel mobil sistemi, benzin, motorin ve LPG fiyatlarında yaşanan artışların tüketiciye doğrudan yansımasını sınırlamayı amaçlıyor. Uygulama kapsamında akaryakıta gelen zamların yüzde 75’lik kısmı ÖTV üzerinden karşılanırken, kalan bölüm pompa satış fiyatlarına yansıtılıyor.
Sistemin temel işleyişi, vergi mekanizması üzerinden fiyat artışlarının dengelenmesine dayanıyor. Bu kapsamda akaryakıt ürünlerinde belirlenen ÖTV tutarları üzerinden düzenleme yapılarak fiyat artışlarının bir kısmı devlet tarafından absorbe ediliyor ve böylece tüketiciye yansıyan fiyatların daha sınırlı kalması hedefleniyor.
Mart ayındaki uygulama ve ÖTV dengesi
Mart ayında uygulamaya giren sistemle birlikte benzin, motorin ve LPG üzerinde belirlenen ÖTV tutarları üzerinden yeni bir denge oluşturuldu. Açıklanan bilgilere göre benzinde litre başına 14,8277 TL, motorinde litre başına 13,9006 TL ve LPG’de kilogram başına 11,3830 TL ÖTV bulunuyordu.
Uygulamanın devreye alınmasının ardından özellikle motorin fiyatlarında yaşanan artışlar dikkat çekti. Bu süreçte motorine yapılan peş peşe zamlar nedeniyle motorinin ÖTV’sinin sıfırlandığı, benzinde ise ÖTV tutarının 3 TL 2 kuruş seviyesine kadar gerilediği ifade edildi.
Uygulama kaldırılacak mı? Resmi açıklama geldi
Uygulamanın sürdürülebilirliği ve bütçe dengeleri üzerindeki etkileri tartışılırken, ekonomi ve enerji yönetimi tarafından yapılan açıklamada eşel mobil sisteminin kaldırılmasının gündemde olmadığı belirtildi.
Kaynaklar, ANKA’nın yönelttiği soruya verdikleri yanıtta, mevcut durumda herhangi bir değişiklik planlanmadığını ifade ederek “Eşel mobilde bir değişiklik yok. Şu aşamada bir değişiklik planlanmıyor” açıklamasında bulundu. Böylece sistemin kısa vadede devam edeceği netlik kazandı.
Akaryakıtta olası zam senaryoları
Akaryakıt sektöründe yer alan temsilciler, sistemin kaldırılması ihtimaline yönelik değerlendirmelerde de bulundu. Buna göre uygulamanın sona ermesi durumunda ÖTV yükünün tamamen fiyatlara yansıması halinde önemli fiyat artışlarının gündeme gelebileceği ifade edildi.
Sektör temsilcilerine göre, böyle bir durumda motorinde yaklaşık 14 ila 15 TL, benzinde ise yaklaşık 12 TL seviyelerinde bir artışın ortaya çıkabileceği değerlendiriliyor. Ancak bu senaryonun mevcut koşullarda uygulanmadığı ve sistemin devam ettiği vurgulanıyor.
Son durum ve beklentiler
Ekonomi ve enerji yönetiminin açıklamasıyla birlikte eşel mobil sistemine ilişkin belirsizlik büyük ölçüde ortadan kalkarken, uygulamanın devam edeceği netlik kazandı. Sistem, akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaların tüketiciye yansımasını sınırlamayı hedeflemeyi sürdürüyor.
Önümüzdeki dönemde akaryakıt fiyatlarının seyrinin küresel gelişmeler ve vergi düzenlemeleriyle birlikte şekillenmeye devam edeceği belirtilirken, gözler uygulamanın ilerleyen süreçte nasıl bir etki yaratacağına çevrilmiş durumda.
